Ulaştırma ve Lojistik Kongreleri

Türkiye’de Lojistik Eğitiminin Müfredat Temelli Avrupa Karşılaştırması: Slovakya Örneği Üzerinden Bir Akademik Değerlendirme

Katarina Dudekova
Yüksek Lisans Öğrencisi, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Çanakkale, Türkiye

Ebru Kanyılmaz Polat
Doç. Dr., Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Çanakkale, Türkiye

Uluslararası ticaret hacminin artması, elektronik ticaretin hızlı yükselişi ve teknolojik dönüşüm, lojistik faaliyetleri küresel ekonomiler açısından stratejik bir konuma taşımıştır. Lojistik sektöründeki hızlı dönüşüm ve artan operasyonel ihtiyaçlar, nitelikli iş gücüne olan talebi artırmış; bu durum lojistik eğitiminin stratejik bir alan olarak önem kazanmasına neden olmuştur. Küresel ölçekte lojistik eğitimi birçok ülkede yerleşik ve kurumsal bir yapıya sahipken, Türkiye’de bu alanın akademik geçmişi oldukça yenidir. Bu nedenle Türkiye’deki lojistik eğitim programlarının güncel sektör ihtiyaçlarıyla ne ölçüde örtüştüğünü değerlendirmek amacıyla ders içeriklerinin incelenmesi gereklilik arz etmektedir. Bu bağlamda, Avrupa’da lojistik eğitimi açısından gelişmiş bir örnek olarak öne çıkan Slovakya ile Türkiye’deki lojistik eğitim programlarının karşılaştırılması, mevcut durumun analiz edilmesi ve gelişim alanlarının belirlenmesi açısından önemli bir katkı sağlayacaktır. Slovakya, lojistik eğitimi açısından Avrupa’da Bologna sürecine uyumlu, uygulamalı eğitim odaklı programlarıyla dikkat çeken ülkelerden biridir. Orta Avrupa’daki stratejik konumu ve gelişmiş lojistik altyapısı sayesinde, lojistik bölümleri hem teorik hem pratik dersleri dengeli bir şekilde sunmaktadır. Bu nedenle Slovakya, Türkiye’deki genç lojistik eğitimi ile karşılaştırıldığında, Avrupa’daki köklü yaklaşımları temsil eden uygun bir örnek olarak seçilmiştir. Ayrıca Slovakya’daki programların müfredatları, sürdürülebilir lojistik, dijital tedarik zinciri ve Avrupa lojistik ağları gibi çağdaş konuları içermesi bakımından karşılaştırmaya değer bulunmuştur. Çalışmada, Türkiye’den iki öncü üniversite (örneğin İstanbul Üniversitesi ve Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi) ile Slovakya’daki seçilmiş lojistik bölümleri incelenmiştir. İstanbul Üniversitesi, Türkiye’de lojistik eğitimi alanında 1999 yılında kurulan Ulaştırma ve Lojistik Yüksekokulu ile bu alandaki ilk ve en köklü akademik örneklerden biri olarak öne çıkmaktadır. Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi ise 2013 yılında kurulan Uluslararası Ticaret, Lojistik ve İşletmecilik programı ile daha yeni bir örnek olup, gelişmekte olan lojistik eğitimi yapısını temsil etmektedir. Karşılaştırma, ders içerikleri, zorunlu/seçmeli ders oranları, uygulamalı eğitim olanakları ve dijital lojistik, sürdürülebilirlik gibi çağdaş konuların müfredata entegrasyonu açısından yapılmıştır. Veriler, üniversitelerin resmi öğretim planları ve Bologna süreci belgelerinden elde edilmiştir. Bu karşılaştırma, lojistik eğitiminin bölgesel farklılıklarını ortaya koyarak, Türkiye’deki programların uluslararası standartlara uyum sürecine katkı sağlayacak öneriler geliştirmeyi hedeflemektedir.

Anahtar Kelimeler: Müfredat Karşılaştırması, Lojistik Eğitimi, Lojistik, Slovakya

A Curriculum-Based Comparative Analysis of Logistics Education in Türkiye and Europe: An Academic Evaluation Through the Case of Slovakia

The growing volume of international trade, the rapid expansion of e-commerce, and technological transformation have positioned logistics activities as a strategic component of global economies. The rapid transformation and increasing operational needs in the logistics sector have increased the demand for a qualified workforce, leading to the rise of logistics education as a strategic field. While logistics education has a well-established and institutional structure in many countries globally, the academic history of this field is relatively new in Türkiye. Therefore, it is necessary to examine the course content of logistics education programs in Türkiye to assess the extent to which they align with current industry needs. In this context, comparing logistics education programs in Türkiye with Slovakia, a leading example of advanced logistics education in Europe, will significantly contribute to analyzing the current situation and identifying areas for improvement. Slovakia is a notable European country in terms of logistics education, with its programs focused on applied education, aligned with the Bologna process. Thanks to its strategic location in Central Europe and its advanced logistics infrastructure, logistics departments offer a balance of theoretical and practical courses. Therefore, Slovakia was selected as a suitable example representing well-established approaches in Europe, compared to youth logistics education in Türkiye. Furthermore, the curricula of the programs in Slovakia were deemed worthy of comparison due to their inclusion of contemporary topics such as sustainable logistics, digital supply chains, and European logistics networks. The study examined two leading universities in Türkiye (i.e., Istanbul University and Çanakkale Onsekiz Mart University) and selected logistics departments in Slovakia. Istanbul University stands out as one of the first and most established academic examples of logistics education in Türkiye, with its School of Transportation and Logistics, established in 1999. Çanakkale Onsekiz Mart University, with its International Trade, Logistics, and Business Administration program, established in 2013, is a more recent example and represents the evolving logistics education landscape. The comparison was made in terms of course content, compulsory/elective course ratios, practical training opportunities, and the integration of contemporary topics such as digital logistics and sustainability into the curriculum. Data were obtained from the universities' official curriculum plans and Bologna Process documents. This comparison aims to reveal regional differences in logistics education and develop recommendations that will contribute to the harmonization of programs in Türkiye with international standards.

Keywords: Slovakia , Logistics, Logistics Education, Curriculum Comparison